เพราะฟันเป็นอวัยวะสำคัญที่ต้องดูแลรักษาเป็นอย่างดี การที่ฟันมีรอยขาว เป็นจุดสีเหลือง หรือจุดสีน้ำตาล ในบางครั้งก็อาจจะไม่ได้เกิดจากการดื่มชา ดื่มกาแฟ สูบบุหรี่ หรือการสะสมของคราบหินปูน แต่อาจเกิดขึ้นได้จากการที่เราได้รับสารฟลูออไรด์มากเกินไป ซึ่งเป็นความผิดปกติที่พบได้ในหลาย ๆ คน แต่มันอันตรายหรือไม่ แล้วมีการรักษาหรือป้องกันได้อย่างไร มาดูคำตอบในบทความนี้กัน

ฟันตกกระ เกิดขึ้นได้ยังไงกันนะ

ฟันตกกระ เป็นภาวะที่เกิดจากการที่ร่างกายได้รับสารฟลูออไรด์ในปริมาณมากเกินพอดี ติดต่อกันเป็นระยะเวลานานในช่วงที่ร่างกายกำลังสร้างฟัน ส่งผลให้กระบวนการสร้างชั้นเคลือบฟันผิดปกติ จนเกิดเป็นรอยจุดสีขาวบริเวณชั้นเคลือบฟัน หรืออาจเกิดรอยสีน้ำตาล และรอยขรุขระบนผิวฟันในกรณีที่รุนแรง โดยแหล่งของฟลูออไรด์ที่มักได้รับคือมาจากน้ำดื่ม ยาสีฟัน น้ำยาบ้วนปาก และผลิตภัณฑ์เสริมฟลูออไรด์

ทั้งนี้ ในความเป็นจริงแล้วฟลูออไรด์จัดเป็นสารที่ดีต่อสุขภาพฟัน ทั้งช่วยป้องกันฟันผุ และมีส่วนช่วยในกระบวนการสร้างฟันแท้ของร่างกาย แต่ด้วยปัจจัยบางอย่าง อาจส่งผลให้ได้รับปริมาณฟลูออไรด์ที่มากเกินไปได้ เช่น การกลืนยาสีฟันหรือน้ำยาบ้วนปากที่มีฟลูออไรด์เป็นส่วนผสม การรับประทานผลิตภัณฑ์เสริมฟลูออไรด์ในปริมาณที่เกินความต้องการของร่างกาย หรือการดื่มน้ำดื่มที่มีปริมาณฟลูออไรด์สูง เป็นต้น

ระดับของฟันตกกระ

ระดับของฟันตกกระ สามารถสังเกตเห็นได้จากสีฟันไม่สม่ำเสมอ ซึ่งแบ่งเป็น 3 ระดับ ได้แก่

1. ระดับน้อย (Mild) : ผิวฟันมีสีขาวขุ่น และเรียบเหมือนฟันปกติ ทำให้หลาย ๆ คนเข้าใจผิดว่าเป็นอาการฟันเหลืองจากการดื่มชา ดื่มกาแฟ หรือสูบบุหรี่ได้
2. ระดับกลาง (Moderate) : ผิวฟันจะมีจุดสีเหลืองหรือสีน้ำตาล และมีความขรุขระในระดับเล็กน้อยถึงปานกลาง
3. ระดับมาก (Severe) : ผิวฟันมีจุดสีน้ำตาลเข้ม และขรุขระในระดับปานกลางถึงมาก

หากปล่อยทิ้งเอาไว้ ฟันตกกระจะเป็นอันตรายต่อเราไหม

ฟันตกกระในระยะแรกจะส่งผลแค่ในเรื่องของความสวยงามเท่านั้น แต่ถ้ายังไม่มีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม หรือยังคงรับฟลูออไรด์มากกว่าปกติติดต่อกันไปเรื่อย ๆ อาการฟันที่ตกกระนี้จะค่อย ๆ รุนแรงขึ้น ทำให้ผิวเคลือบฟันอ่อนแอลง จนกระทั่งสูญเสียชั้นเคลือบฟันในที่สุด ซึ่งจะส่งผลให้เนื้อฟันมีความแข็งแรงน้อยลง รับแรงบดเคี้ยวได้น้อยลง และทำให้ฟันผุได้ง่ายกว่าปกติ นอกจากนี้ หากต้องติดเครื่องมือจัดฟันแบบโลหะ ก็จะส่งผลให้เครื่องมือหลุดได้ง่ายกว่าปกติด้วย

วิธีการรักษาฟันตกกระทำได้อย่างไรบ้าง

1. ขัดผิวฟันออก ร่วมกับใช้สารส่งเสริมแร่ธาตุกลับคืนสู่ผิวฟัน

การรักษาแบบนี้จะเหมาะสำหรับคนที่มีอาการน้อย โดยทันตแพทย์จะทำการขัดผิวฟันที่มีสีขาวขุ่นออก ร่วมกับให้ผลิตภัณฑ์ที่มีสาร CPP – ACP (Casein Phospho Peptide – Amorphous Calcium Phosphate) หรือที่เรียกตามชื่อทางการค้าว่า “รีแคลเด้นท์” กลับไปใช้ที่บ้าน

CPP – ACP เป็นสารสกัดจากโปรตีนนมที่อุดมไปด้วยแคลเซียม หรือฟอสเฟต สามารถช่วยยับยั้งการสูญเสียแร่ธาตุ และส่งเสริมการคืนกลับของแคลเซียมสู่ผิวฟัน ซึ่งจะช่วยลดการสึกกร่อน และทำให้ผิวเคลือบฟันแข็งแรงขึ้นได้ โดยอาจอยู่ในรูปของยาสีฟัน หมากฝรั่ง ครีมทาฟัน หรือน้ำยาบ้วนปากก็ได้

2. ฟอกสีฟัน

เป็นการรักษาที่เหมาะสำหรับคนที่มีอาการปานกลาง มักทำต่อเนื่องจากวิธีแรก โดยหลังจากที่ขัดฟันเสร็จเรียบร้อยแล้ว ทันตแพทย์จะทำการฟอกสีฟัน หรือที่หลายคนนิยมเรียกว่า “ฟอกฟันขาว” เพื่อให้จุดสีเหลืองจางลง และทำให้ฟันมีเฉดสีที่ขาวขึ้น

สำหรับวิธีการฟอกสีฟันนั้น มีทั้งแบบทำที่คลินิกทันตกรรม และแบบที่ซื้อกลับไปทำที่เองที่บ้าน โดยจะมีหลักการคล้าย ๆ กันคือ ใช้น้ำยาฟอกสีฟันที่มีส่วนผสมของสาร Hydrogen peroxide หรือ Carbamide peroxide มาทาที่บริเวณฟันหน้า ซึ่งสารเหล่านี้จะไปทำให้สีในชั้นเนื้อฟันแตกตัวออก และทำให้ฟันกลับมาดูขาวสะอาดขึ้น

อย่างไรก็ตาม จะมีความแตกต่างกันตรงที่การทำที่คลินิกทันตกรรม น้ำยาฟอกสีฟันจะมีความเข้มข้น และมีเทคโนโลยี LED ช่วยให้น้ำยาฟอกสีฟันทำงานได้มีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น จึงทำให้เห็นผลเร็วกว่าการฟอกสีฟันเองที่บ้านนั่นเอง

3. ทำวีเนียร์

การรักษาด้วยการทำวีเนียร์ จะเหมาะสำหรับคนที่มีอาการรุนแรงมาก เห็นสีฟันที่ตกกระชัดเจน และกระจายเป็นบริเวณกว้างที่ฟันหน้า โดยการทำวีเนียร์ คือการทำแผ่นเคลือบฟันเทียมจากวัสดุประเภท Porcelain หรือ Resin มาปิดทับผิวฟันด้านหน้าที่มีปัญหา ซึ่งสามารถปรับแต่งให้ขนาดเข้ากับฟันได้อย่างปกติ ดูเป็นธรรมชาติ ผู้ทำสามารถเลือกเฉดสีฟันได้ตามความต้องการ นอกจากนี้ยังช่วยปิดช่องระหว่างฟัน และรอยแตกในฟันได้อีกด้วย

4. ครอบฟัน

การรักษาแบบนี้ เป็นวิธีที่เหมาะสำหรับคนที่มีอาการรุนแรงมาก จนสูญเสียชั้นเคลือบฟันไปแล้ว โดยทันตแพทย์จะทำครอบฟันมาทดแทนส่วนของเนื้อฟันที่สูญเสียไป ทำให้ฟันกลับมามีรูปร่างและขนาดตามเดิม ป้องกันไม่ให้เกิดอาการเสียวฟัน และช่วยให้กลับมาเคี้ยวได้ใกล้เคียงกับปกติ

ถ้าไม่อยากเป็นฟันตกกระ ป้องกันได้เริ่มที่ตัวเรา

การป้องกันฟันตกกระนั้น เป็นสิ่งที่ทำได้ด้วยตัวเราเอง คือควรเลือกยาสีฟันให้ถูกประเภท ไม่ควรมีสารฟลูออไรด์ในผลิตภัณฑ์มากเกินความจำเป็น ไม่ควรแปรงฟันบ่อยจนเกินไป และควรเลือกน้ำยาบ้วนปาก หมากฝรั่ง รวมถึงยาอมดับกลิ่นปากที่ไม่มีสารฟลูออไรด์ เพราะอาจจะทำให้ได้รับแร่ธาตุฟลูออไรด์มากผิดปกติ จากการที่ผลิตภัณฑ์เหล่านี้ในบางยี่ห้อ ได้มีการผสมสารฟลูออไรด์เอาไว้ด้วยนั่นเอง

สรุป

อาการฟันตกกระ เกิดขึ้นได้จากการที่ร่างกายได้รับฟลูออไรด์มากเกินไปในช่วงที่กำลังสร้างฟัน ทำให้กระบวนการสร้างชั้นเคลือบฟันผิดปกติจนเกิดเป็นรอยจุดสีขาวบริเวณชั้นเคลือบฟัน ซึ่งทำให้ตัวฟันนั้นเสี่ยงต่อการเกิดฟันผุได้ง่าย แต่ก็สามารถรักษาได้ด้วยการทันตกรรมจากทันตแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ และป้องกันได้ด้วยการทานอาหารที่มีแคลเซี่ยม เพื่อปรับสมดุลฟลูออไรด์ในร่างกายให้กลับมาเป็นปกติ

แต่การป้องกันฟันผุด้วยการรักษาความสะอาดของฟันก็เป็นเรื่องที่ขาดไปไม่ได้ ผลิตภัณฑ์รักษาความสะอาดที่มีคุณภาพและได้การรับรองอย่างเป็นสากลจึงเป็นสิ่งจำเป็น เช่นเดียวกันกับผลิตภัณฑ์ยาสีฟันและแปรงสีฟันของ Curaprox ที่นอกจากจะได้รับการรับรองอย่างเป็นมาตรฐานสากลแล้ว ผลิตภัณฑ์ของเรายังได้รับการออกแบบให้เหมาะสมกับคนทุกเพศทุกวัย เพื่อความสะอาดของฟันที่มากกว่าเพียงแค่ฟันขาวนั่นเอง